یک تهدید خاموش؛ ۹۰ درصد موتورسیکلت‌های کلانشهرها فرسوده‌اند

به گزارش وبسایت دانش ساختمان، آلودگی هوا به یکی از جدی‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی کلان‌شهرهای کشور تبدیل شده است. موتورسیکلت‌های فرسوده و کاربراتوری سهم قابل توجهی در تشدید آلودگی هوا، افزایش مصرف سوخت و بی‌نظمی ترافیکی دارند. این وسایل به دلیل فناوری قدیمی و استاندارد پایین، آلایندگی بالا و مصرف سوخت زیاد دارند و بخش قابل توجهی از تصادفات شهری را نیز شامل می‌شوند.

بر اساس آمار، حدود ۱۴ میلیون موتورسیکلت در کشور در حال تردد هستند که از این تعداد، بیش از ۱۱ میلیون و ۳۰۰ هزار دستگاه فرسوده یا در مرز فرسودگی قرار دارند. بیشترین تمرکز این ناوگان فرسوده در کلان‌شهرها مشاهده می‌شود، به‌طوری که در تهران حدود ۳ میلیون دستگاه و در اصفهان و شیراز نیز حجم قابل توجهی از موتورسیکلت‌های فرسوده در حال فعالیت است.

این ناوگان فرسوده سهم قابل توجهی در افزایش مصرف سوخت و آلایندگی هوا دارد. موتورسیکلت‌های فرسوده سالانه حدود ۳ میلیارد لیتر بنزین مصرف می‌کنند و میزان آلایندگی آنها معادل آلایندگی حدود ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار خودروی سواری و وانت است. مصرف روزانه این ناوگان فرسوده حدود ۲۶ میلیون لیتر بنزین برآورد شده و تولید کربن دی‌اکسید سالانه یک موتورسیکلت کاربراتوری فرسوده به بیش از یک و نیم تن می‌رسد.

همچنین، سهم موتورسیکلت‌ها در آلودگی هوای تهران به حدود ۲۱ درصد می‌رسد و مصرف سوخت موتورسیکلت‌های پایتخت تقریباً دو برابر میانگین جهانی است. هر موتورسیکلت فرسوده کاربراتوری به‌طور متوسط ۱۲ برابر یک خودروی یورو ۴ آلایندگی تولید و به ازای هر ۱۰۰ کیلومتر، حدود ۷ لیتر بنزین مصرف می‌کند.

از حدود ۱۳ میلیون موتورسیکلت فرسوده نیز تنها ۵ هزار دستگاه موفق به دریافت گواهی معاینه فنی شده‌اند که نشان‌دهنده فقدان نظارت و کنترل کیفیت است. این وضعیت نه تنها اثرات محیط‌زیستی، بلکه پیامدهای اقتصادی و اجتماعی قابل توجهی نیز دارد.

بر اساس قانون و آئین‌نامه اجرایی، سن فرسودگی موتورسیکلت‌ها به شرح زیر تعیین شده است:
– موتورسیکلت‌های کاربراتوری: ۶ سال
– موتورسیکلت‌های انژکتوری: ۱۲ سال
– موتورسیکلت‌های برقی: ۱۵ سال

این تعیین سن، مبنایی برای اولویت‌بندی اجرای طرح نوسازی و اسقاط ناوگان موتورسیکلت‌های فرسوده است. بر اساس برنامه زمان‌بندی، تا پایان سال ۱۴۰۴، حدود ۵ هزار موتورسیکلت برقی و ۶۵ هزار موتورسیکلت بنزینی در ناوگان جایگزین خواهند شد.

اجرای طرح نوسازی به کاهش چشمگیر آلایندگی و بهبود کیفیت هوا در کلان‌شهرها منجر خواهد شد. این ناوگان فرسوده، به دلیل فناوری قدیمی و استاندارد پایین، نقش قابل توجهی در انتشار آلاینده‌ها و مصرف اضافی سوخت ایفا می‌کند و همچنین سهم بالایی در تصادفات شهری دارد.

منبع: مهر نیوز