سکونت ۶ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر در سکونتگاه‌های غیر رسمی

به گزارش دانش ساختمان به نقل از باشگاه خبرنگاران جوان، عبدالرضا گلپایگانی، مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران، در یک نشست خبری به چالش‌های جدی پیش روی بافت‌های فرسوده شهری و سکونتگاه‌های غیررسمی کشور پرداخت. وی با اشاره به آمار قابل توجهی، از زندگی حدود ۱۱ میلیون نفر در بافت‌های فرسوده خبر داد و بر اهمیت توجه ویژه به این مناطق از ابعاد اجتماعی، فرهنگی و زیرساختی تأکید کرد. این جمعیت قابل توجه، نیازمند اقدامات فوری و اساسی برای بهبود کیفیت زندگی و رفع نواقص موجود در این مناطق است.

گلپایگانی در ادامه به معضل سکونتگاه‌های غیررسمی اشاره کرد که حدود ۶ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر در آنها ساکن هستند. این سکونتگاه‌ها، عمدتاً به صورت غیررسمی و بدون برنامه‌ریزی شهری شکل گرفته‌اند و با مشکلات متعددی از جمله کمبود زیرساخت‌های شهری، عدم دسترسی به خدمات اولیه و شرایط نامناسب زندگی مواجه هستند. این موضوع به عنوان یکی از چالش‌های اصلی در مسیر توسعه پایدار شهری مطرح شده و نیازمند راهکارهای جامع و مدون است. عدم دسترسی این افراد به خدمات اساسی، از جمله آب آشامیدنی سالم، سیستم فاضلاب مناسب و امکانات بهداشتی، موجب ایجاد مشکلات بهداشتی و افزایش آسیب پذیری در برابر بیماری ها می‌شود.

مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران، همچنین به خطر بالقوه محلات واقع در حریم گسل‌های زلزله و یا مناطق تحت تأثیر پدیده‌های انسانی اشاره کرد. این مناطق به دلیل موقعیت جغرافیایی و یا فعالیت‌های انسانی، در معرض خطر فجایع طبیعی و حوادث احتمالی قرار دارند و نیازمند اقدامات پیشگیرانه و برنامه‌ریزی دقیق برای کاهش آسیب‌پذیری هستند. به‌ویژه در خصوص مناطق زلزله خیز، توجه ویژه به مقاوم سازی ساختمان ها و بهبود زیرساخت ها، از اهمیت حیاتی برخوردار است.

گلپایگانی در بخش دیگری از سخنان خود، نقش شرکت بازآفرینی شهری ایران در چارچوب قانون برنامه هفتم توسعه را برجسته کرد. شرکت مذکور موظف است راهکارهای عملیاتی برای مقابله با چالش بافت‌های فرسوده و اجرای طرح‌های بهسازی و نوسازی ارائه دهد. وی بر ضرورت هم‌افزایی بین شرکت بازآفرینی شهری ایران، مدیریت شهری و سایر دستگاه‌های مرتبط تأکید کرد و این همکاری را برای نیل به اهداف برنامه‌ریزی شده، امری ضروری دانست. این همکاری چندجانبه، می‌تواند منجر به ارائه طرح های جامع و اجرایی شود که منافع کلیه ذینفعان را در نظر گرفته باشد.

چالش‌های موجود در بافت‌های فرسوده شهری و سکونتگاه‌های غیررسمی، فراتر از مساله مسکن و زیرساخت است. این مناطق اغلب با فقر، بیکاری، عدم دسترسی به آموزش و امکانات فرهنگی نیز دست و پنجه نرم می‌کنند. بنابراین، حل این مشکلات نیازمند رویکردی چند بعدی است که شامل اقدامات اقتصادی و اجتماعی نیز باشد. ایجاد اشتغال، بهبود دسترسی به خدمات آموزشی و فرهنگی و توانمندسازی جوامع محلی، از جمله اقدامات مهمی هستند که می‌توانند در کنار بهسازی و نوسازی فیزیکی، به بهبود شرایط زندگی در این مناطق کمک کنند. بدون توجه به این جنبه ها، حتی با مدرن سازی زیرساخت ها، احتمال بروز مشکلات اجتماعی و اقتصادی همچنان وجود خواهد داشت.

به نظر می‌رسد که اجرای موفق برنامه‌های بازآفرینی شهری، نیازمند توجه به مشارکت شهروندان و در نظر گرفتن نیازهای خاص هر منطقه است. طرح‌های مشارکتی و ایجاد بسترهای مناسب برای همکاری بین دولت، بخش خصوصی و جوامع محلی می‌تواند به افزایش اثر بخشی این برنامه‌ها کمک کند. همچنین، ارائه آموزش‌های فنی و حرفه‌ای به ساکنین این مناطق، می‌تواند به ارتقای سطح مهارت آنها و ایجاد فرصت‌های شغلی برایشان منجر شود.

در کل، سخنان مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران، تصویر روشنی از چالش‌های پیچیده پیش روی بافت‌های فرسوده و سکونتگاه‌های غیررسمی ارائه می‌دهد. حل این مشکلات، نیازمند یک برنامه جامع، مدون و بلندمدت است که با همکاری تمام دستگاه‌های مرتبط و مشارکت فعال شهروندان به اجرا در می‌آید. عدم توجه به این مشکلات می‌تواند منجر به پیامدهای اجتماعی و اقتصادی منفی، از جمله افزایش نابرابری، افزایش جرم و جنایت و تشدید مشکلات شهری شود.

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان