توسعه شهری در محدوده‌های فرونشستی ممنوع می‌شود

به گزارش دانش ساختمان به نقل از وزارت راه و شهرسازی، غلامرضا کاظمیان، معاون شهرسازی و معماری وزیر راه و شهرسازی، در تشریح سیاست‌های کلان برای کاهش مخاطرات فرونشست زمین در ایران، از این پدیده به‌عنوان یکی از مخاطرات طبیعی یاد کرد که بسیاری از مناطق شهری و روستایی کشور را درگیر خود کرده است. وی تأکید کرد که وزارت راه و شهرسازی با اتخاذ تدابیر و اقدامات مدیریتی در چارچوب وظایف و مسئولیت‌های خود، در تلاش است تا اثرات مخرب این پدیده را کاهش دهد.

کاظمیان با اشاره به مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در خصوص کاهش مخاطرات فرونشست، توضیح داد که بر اساس این مصوبه، شناسایی دقیق مناطق در معرض خطر فرونشست و لحاظ نمودن این اطلاعات در طرح‌های توسعه و عمرانی کشور ضروری است. وی افزود: نقشه‌های مربوط به مناطق فرونشستی از مراجع تخصصی ذیربط اخذ شده و مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی نیز نقش فعالی در این زمینه ایفا می‌کند. این اقدامات نشان از یک رویکرد سیستماتیک و مبتنی بر داده برای مقابله با این چالش ملی دارد. استفاده از اطلاعات دقیق و به‌روز در خصوص مناطق پرخطر، گامی اساسی در جهت جلوگیری از توسعه بی‌رویه در این مناطق و در نتیجه کاهش خسارات مالی و جانی ناشی از فرونشست خواهد بود.

معاون وزیر راه و شهرسازی در تشریح نقش معاونت خود در این زمینه، بیان کرد که کلیه طرح‌های توسعه و عمرانی ارجاع‌شده به شورای عالی شهرسازی و معماری، پیش از هر تصویبی، در کمیته‌های فنی مورد بررسی دقیق قرار می‌گیرند. در این بررسی‌ها، انطباق طرح‌ها با نقشه‌های مناطق فرونشستی مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و تلاش می‌شود تا از هرگونه توسعه شهری جدید در مناطق پرخطر جلوگیری شود. این رویکرد نشان‌دهنده اهمیت توجه به اصول مهندسی و برنامه‌ریزی پایدار شهری در تصمیم‌گیری‌های کلان کشور است. بررسی دقیق طرح‌ها در کمیته‌های فنی، موجب جلوگیری از تصویب طرح‌هایی می‌شود که به تشدید فرونشست زمین منجر می‌شوند.

سیاست عدم صدور مجوز برای طرح‌های توسعه و عمران در مناطق پرخطر فرونشست، یکی از مهم‌ترین اقدامات برای کاهش این مخاطره محسوب می‌شود. این امر مستلزم همکاری و هماهنگی بین دستگاه‌های مختلف دولتی و همچنین مشارکت آگاهانه شهروندان و بخش خصوصی است. فرونشست زمین، پدیده ای پیچیده است که نیازمند یک رویکرد چندبعدی برای کنترل و مدیریت آن است. علاوه بر اقدامات مدیریتی، ضرورت آموزش عمومی و آگاهی‌بخشی به شهروندان در خصوص خطرات فرونشست زمین و راه‌های پیشگیری از آن نیز بسیار مهم است.

می‌توان گفت که اقدامات انجام‌شده توسط وزارت راه و شهرسازی، قدم‌های مهمی در راستای کنترل و کاهش مخاطرات فرونشست زمین است. با این حال، مقابله با این چالش ملی، نیازمند یک برنامه درازمدت، جامع و همه‌جانبه است که شامل اقدامات مدیریتی، تکنولوژیکی و فرهنگی باشد. همچنین، همکاری بین‌بخشی و مشارکت فعّال تمام نهادهای دولتی و غیر دولتی برای موفقیت این برنامه بسیار ضروری است. در آینده نیز، نظارت بر اجرای قوانین و مقررات مربوطه و ارزیابی مستمر اثر بخشی این اقدامات نقش حائز اهمیتی در کاهش خسارات ناشی از فرونشست خواهد داشت. بنابراین، اهمیت پایش مداوم مناطق در معرض خطر و به‌روزرسانی اطلاعات و نقشه‌ها برای تصمیم‌گیری‌های آتی ضروری به نظر می‌رسد.

منبع: وزارت راه و شهرسازی